Năm 1985, khi Giám đốc Viện nghiên  cứu ung thư quốc gia Mỹ (NCI), Giáo sư V. Devita viết: "Ung thư là một  trong những bệnh mạn tính dễ chữa và phòng  ngừa nhất",  nhiều người  đã hoài nghi. Càng ngày, theo sự phát triển của khoa học  kỹ thuật,  những  thành  tựu  trong phòng  bệnh và điều trị ung thư càng cho thấy khả năng tin cậy của điều tiên đoán này. Bản đồ gen người gồm 300.000 gen đã được  công bố, đã biết  được 50 ổ  gen ung thư, một  số cơ chế cảm ứng hoạt hoá  và ức chế các ổ  gen đó. Thực nghiệm đã gây ung thư bằng nhiều loại hoá chất liên quan ung thư trên người. Dịch tễ học  đã tìm ra hàng loạt các yếu tố sinh bệnh trong tự nhiên  và ứng dụng  công nghệ.  Nhờ phát hiện sớm và những  kỹ thuật  hiện đại  đã điều trị khỏi trên 50% các bệnh nhân ung thư. Tất cả những  thành  tựu  ấy mang đến  là những hiệu quả to lớn cho công tác phòng  chống ung thư, đặc biệt nó tạo  cơ sở khoa học, độ tin cậy và hiệu quả thực tế của công tác phòng  bệnh ung thư mặc  dù con đường chiến thắng ung thư sẽ còn dài hàng chục năm nữa.

Phòng bệnh ung thư có lịch sử không  phải ngắn.  Cách  đây hơn 200 năm BS. Percivall Pott đã mô tả ung thư da bìu trên những  trẻ em nạo ống khói ở Anh và đề ra các phương pháp đề phòng.  Phải qua 100 năm các biện pháp phòng  ngừa đó mới được thực hiện  đầy đủ và ngày  nay không  còn căn bệnh ấy nữa. 20 năm qua là chặng  đường  tiến bộ lớn trong nghiên  cứu ung thư, nó được tính bằng  cả một thế kỷ trước đó. Hiệp  hội chống  ung thư  quốc   tế đề ra 4 chương trình: Phòng bệnh ung thư; Phát hiện bệnh sớm; Chữa những ung thư có thể khỏi  được và Chống   đau ung thư ở  giai đoạn muộn. Chương trình phòng bệnh ung thư chiếm vị trí ưu tiên quan trọng.

Phòng bệnh ung thư có hai mục đích: Làm  giảm   tỷ lệ mắc  bệnh  do loại trừ những   yếu tố nguy cơ gây ung thư gọi  là phòng   bệnh  cấp 1 (Primary Prevention) và làm giảm  tỷ lệ chết  do ung thư thông qua phát hiện sớm, điều trị những  tổn thương tiền ung thư.... gọi  là phòng   bệnh  cấp 2 (Secondary Prevention).

Hai đối tượng của phòng  bệnh ung thư là: Phòng  bệnh ở  cấp độ quần thể (tránh  nguồn  gây bệnh.  Ví dụ: phóng xa hay áp dụng  các chương trình khám  phát hiện trên nhóm  dân số có nguy cơ ung thư cao...) hoặc  trên cấp độ cá thể với những  lối sống,  thói quen, nghề nghiệp  có nguy cơ riêng.

(Có thể phòng được 30% các ung thư, phòng bệnh ung thư không  tốn kém hiệu quả cao nhưng chưa được quan tâm đầy đủ; cần nghiên  cứu nhiều  hơn nhưng phải bắt tay ngay vào việc ứng dụng).

 Abstract

In 1985, scepticism was raised when Professor V. Devita - Director of the US National Cancer Institute (NCI) wrote "Cancer is one of chronic diseases which is the most curable and preventable". Over the time, thanks to rapid science-technology development, achievements made in cancer prevention and treatment have proved the reliability of the above anticipation. Human genetic decoding map consisting of 300,000 genes has been publicised. As a result, 50 genetic focuses, activated reaction as well as inhi- bition mechanism of those genes are known by people. Many chemicals, through experimental studies, have been found to cause human cancer. A number of pathogenetic factors were found epidemiological- ly in the nature and techological applications. Thanks to early detection and modern treatment tech- niques, as many as 50% of cancer patients have been successfully recovered. Those recorded achieve- ments prove the effectiveness of cancer prevention, especially in creating scientific basis, reliability and practical efficiency for such work, regardless the fact that the final victory over cancer may last for dozens of years.

Cancer prevention has a long history. Over 200 years ago, Dr Percivall Pott described cancer found on sarcotesta skin of chimney-sweeper children in England and proposed prevention methods. It took a hun- dred years to comprehensively conducted those prevention methods and eliminated that cancer. The past 20 years have seen a drammatical progress in cancer research, which can be compared to progress made in the whole past century. The International Cancer Association initiated 4 programs: Cancer prevention, early cancer detection, treatment of curable cancer and palliative care for cancer. Priority has been set for cancer prevention program.

Cancer  prvention  has  two  purposes:  to  reduce  the  incident  rate  by  eliminating  pathogenetic factors/pathogens for cancer, which is called as primary prevention and to reduce the mortality rate by ealry detection, treatment of pre-cancerous trauma, ect., which is called as secondary prevention.

The two targets of cancer prevention are as follows - prevention at the population level (by avoiding pathogens such as radiation, application of cancer high-risk population screening) or at individual level with issues such as life styles, habits, occupations at risk.

(30% of all kinds of cancer can be prevented, cancer prevention is highly effective and inexpensive. However, it has not been paid adequate attention more research work should be done together with imme- diate application of those research findings).

Attachments:

Phòng bệnh ung thư

[ ]

157 Kb